Jolanda
35 jaar, holistisch coach
Klachten: long covid, vermoeidheid, tinnitus, hartkloppingen, benauwdheid, hoofdpijn, nek-, rug- en schouderklachten
In oktober 2020 raakte ik besmet met covid. Het voelde als één van de stevigste griepen ooit; 
zes weken was ik volledig gevloerd. Daarna leek het langzaam beter te gaan. Ik bouwde mijn conditie op, verhuisde, werkte tussendoor en zette een website op voor mijn nieuwe coachpraktijk. Achteraf zie ik dat ik veel daarvan op adrenaline heb gedaan.
Toen een coach me vroeg hoe het écht met me ging, brak ik. Er was teveel tegelijkertijd. Mijn lichaam was nog helemaal niet hersteld en ook de gezondheid van mijn moeder ging achteruit – wat zorgen met zich mee bracht. Mijn interimopdracht liep af en ik besloot in overleg een maand rust te nemen. ‘Wat ga ik met al die tijd doen?!’, dacht ik toen nog. Al snel bleek één maand niet genoeg. Het was alsof ik, door wat meer ruimte te hebben, steeds meer ging voelen hoe slecht het eigenlijk met me ging.
Ik ging steeds verder achteruit en in die periode werd duidelijk dat het om long covid ging. Er leken alleen maar klachten bij te komen. De vermoeidheid, hoofdpijn en benauwdheid namen toe, net als de spanning in mijn nek, schouders, kaken en eigenlijk mijn hele lichaam. Ik kreeg tinnitus, wazig zicht en hartkloppingen terwijl ik gewoon op de bank zat.
Ik probeerde allerlei behandelingen uit en las alles wat los en vast zat, in een poging de sleutel te vinden, ook al had ik daar eigenlijk geen energie voor. Fysiotherapie, ergotherapie, een begeleid revalidatietraject, manuele therapie, energetische massages, acupunctuur. Ik deed verschillende onderzoeken, waaruit niets kwam – behalve dat mijn ademhaling oppervlakkig was. Niets leek blijvend resultaat te hebben. Ik voelde me vaak machteloos, onbegrepen en eenzaam.
Mijn relatie met rust
Eén belangrijk inzicht kwam toen ik ontdekte dat mijn idee van rust eigenlijk nog steeds betekende dat ik iets deed. Nu mijn lichaam dat niet meer toeliet, moest ik leren wat écht niets doen is. Mijn dagen werden geleid door de timer op mijn smartwatch. Maximaal twintig minuten praten of douchen, dan weer een half uur rust. Sociale contacten waren lange tijd bijna niet meer mogelijk en een klein blokje om met de noice-cancelling headphones kostten soms uren hersteltijd. De stadsbegraafplaats tussen de bomen was één van de weinige plekken waar ik relatief rustig kon zitten. Mijn vriend veranderde in een trouwe mantelzorger. Ook voor hem was dit een enorme omslag.
Zweden
In de zomer van 2021 gingen we naar Zweden om de stadsprikkels te ontvluchten. De positieve impact van de natuur was merkbaar. Ik kon weer wat lezen, schilderen en genieten. Maar na thuiskomst viel ik direct terug. In overleg met ons werk besloten we daarom drie wintermaanden naar het noorden van Zweden te gaan.
In die winterse donkerte kon ik me eindelijk overgeven aan de extreme vermoeidheid. Ik sliep ontzettend veel, ook buiten in de winterzon. Langzaam klaarde de mist op en kon ik weer wat langer wandelen. Mijn vriend merkte het ook: ‘Hee, je denkt zelf aan de autosleutels. Dat heb je al lang niet gedaan.’
Deze periode was een enorme ommekeer. Ik zag in hoe hard ik had gevochten om te herstellen. Ook mijn herstel was ik aan het ‘doen’. Juist dat bracht me verder weg van wat mijn lichaam nodig had.
Van fixen naar voelen
De maanden van stilte in de Zweedse bossen maakten ruimte voor diep, onverwerkt trauma om naar boven te komen. In het voorjaar van 2023 ging ik kopje onder door hevige paniekaanvallen en depressieve gedachten. Het was een periode van puur overleven. Er waren zoveel emoties tegelijkertijd. Angst was heel sterk aanwezig, met daaronder verdriet en schaamte. Angst die ik als kind en tiener had gevoeld en die ik lange tijd niet had kunnen toelaten.
Mijn herstel veranderde toen ik leerde om deze emoties niet meer weg te duwen of meteen te willen oplossen. Letterlijk aanwezig blijven in mijn lichaam tijdens een paniekaanval, voelen wat er op dat moment gebeurt en vooral mezelf niet meer verlaten.
Ik ging lichamelijke sensaties steeds meer zien als boodschappen. Mijn lichaam was niet mijn vijand en de symptomen niet meer iets wat ik koste wat kost moest wegkrijgen. Er zit informatie en wijsheid in.
Met behulp van onder andere Yoga Nidra, lichaamsgerichte therapie, EMDR, somatische yoga en darmfloratherapie leerde ik mezelf met meer compassie te benaderen. Ik leerde verbinding te maken met mijn innerlijke kind en mezelf liefdevol en zacht vast te houden, juist wanneer het moeilijk werd. Ook schrijven en poëzie hielpen me om ruimte te geven aan wat ik ervaarde. Somatische oefeningen leerden me dat langzaam, klein en zacht veel meer effect kunnen hebben dan doorgaan en forceren.
Steeds opnieuw ervaarde ik dat ik bij mezelf kan blijven, ook als wat ik voel heel heftig is. Dat vertrouwen werd een belangrijke basis voor mijn herstel.
Thuiskomen
Ik luister nu heel anders naar mijn lichaam dan vroeger. Waar ik voorheen een signaal als vermoeidheid, spanning, onrust of een emotie makkelijk negeerde en doorging, neem ik het nu serieus en vraag mezelf af wat ik nodig heb. Soms is dat een moment nemen om in gedachten een stoel te pakken en – zonder het te willen veranderen – naast de emotie te gaan zitten.
Ik neem bewust de tijd om te vertragen, zeker nu ik moeder ben. Ook de natuur helpt me daarbij. In het bos waar ik woon, ervaar ik iedere dag opnieuw dat er niets hoeft te worden gefixt. De natuur is er en dat is genoeg.
Inmiddels ben ik zo goed als hersteld. Ik heb nog wat restklachten, maar ze beheersen mijn leven niet meer. Mijn lichaam voelt steeds meer als een plek waar ik thuis kan zijn en waarop ik kan vertrouwen.
Vandaag de dag begeleid ik zelf mensen als holistisch coach in het herstellen van hun relatie met rust, vanuit een knus houten huisje in het bos in Zweden. Hier woon ik samen met mijn verloofde, ons dochtertje – dat hier is geboren – en onze hond. De natuur is een belangrijk onderdeel van mijn herstel geworden.
Mijn boodschap aan de gezondheidszorg:
Kijk a.u.b. verder dan alleen de fysieke symptomen. Het is een grote valkuil dat patiënten continu blijven zoeken en vechten en dat de zorg hen benadert alsof er ‘iets mis’ met hen is. Long covid vraagt juist om een holistische benadering waarbij ook de impact van stress, eventueel trauma, onze patronen en de diepe verbinding tussen lichaam en geest serieus worden genomen.
